Η εορτή των Χριστουγέννων

Οι ημέρες που διανύουμε είναι ημέρες εορτής και χαράς, οι οποίες συνδέονται άρρηκτα με την εορτή της γέννησης του Σωτήρα Ιησού Χριστού. Η ενανθρώπιση του Υιού και Λόγου αποτελεί την ολοκλήρωση του σχεδίου του Θεού για την άρση των συνεπειών της πτώσης του ανθρώπου. Γι’ αυτό η γέννηση του Χριστού αποτελεί κομβικό σημείο για τους Ορθοδόξους, ενώ η σημασία της αποτέλεσε το περιεχόμενο μιας από τις μεγαλύτερες εορτές για την Εκκλησία, της εορτής των Χριστουγέννων.

Τις ημέρες αυτές ελάχιστοι ίσως εμβαθύνουν στη σημασία της εορτής καθώς δίνεται έμφαση στον τρόπο εορτασμού. Γι’ αυτό τα χριστουγεννιάτικα μηνύματα των ανά τον κόσμο Προκαθημένων των Ορθοδόξων Εκκλησιών επιχειρούν να επαναφέρουν τους πιστούς στην ουσία της εορτής. «Αρχίζουμε μοιραζόμενοι μαζί με τον Χριστό την δική μας οδύνη και μαθαίνοντας από αυτόν πως να είμαστε σε μέθεξη και κοινωνία με την οδύνη των άλλων. Δεν πρόκειται για αίσθηση, αλλά για πραγματικότητα πέρα για πέρα καινή, που έρχεται να προσφέρει ευφροσύνη στην ολόφωτη αυτή νύχτα της Βηθλεέμ», τονίζει στο μήνυμά του ο Μητροπολίτης Ταλίν και Εσθονίας Στέφανος.

Ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόδωρος Β΄ συνέδεσε τη γέννηση με τη δράση του Χριστού, δίνοντας μια ευρύτερη διαχρονική κοινωνική διάσταση. Συγκεκριμένα, ο Πατριάρχης τόνισε μεταξύ άλλων ότι «το παράδειγμα του Ιησού Χριστού που αγκάλιασε τους καταφρονημένους, προσέφερε φιλοξενία προς τους ξένους και αποδέχτηκε τους άλλους ας γίνει πηγή έμπνευσης για τη δική μας κοινωνική συμπεριφορά προς όσους έχουν ανάγκη φιλοξενίας. Στις μέρες μας οφείλουμε να κάνουμε πράξη την φιλοξενία όχι μόνο ως παροχή βοήθειας προς τους άλλους».

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος στο μήνυμά του για τα Χριστούγεννα συνέδεσε τη γέννηση του Χριστού με την αγάπη και την ειρήνη. Οι εν λόγω αρετές θα πρέπει να αναπτυχθούν για σταματήσουν τα δεινά του πολέμου και το κοινωνικό κακό, το οποίο εμφανίζεται ως οικονομική κρίση. Ο Πατριάρχης δίνει έμφαση στην ηθική βελτίωση κάθε ανθρώπου, η οποία θα γίνει ο ουσιαστικός παράγοντας υπέρβασης της δύσκολης κατάστασης που βιώνουμε σήμερα. Στο πλαίσιο αυτό τονίζει ότι η «οικονομική κρίσις, είναι κατ’ ουσίαν απότοκος της ηθικής κρίσεως».

            Ευχόμαστε να υπάρξει πράγματι αυτή η προσωπική ηθική πρόοδος κάθε ανθρώπου, έτσι ώστε η κοινωνία μας να καταστεί καλύτερη σε κάθε τομέα. Στο πλαίσιο αυτό καλούμαστε σε προσωπικό επίπεδο να ανακαλύψουμε εκ νέου το νόημα της εορτής των Χριστουγέννων.

Καλά Χριστούγεννα και ευλογημένο το νέο έτος 2013

Lorem Nativitatis beatae Ianuariis MMXIIΙ
Merry Christmas and blessed New Year 2013
Joyeux Noël et Nouvel An 2013 bénie
Buon Natale e benedetto Capodanno 2013
Feliz Navidad y bendecido Año Nuevo 2013
Crăciun fericit şi binecuvântat Nou Anul 2013
Frohe Weihnachten und gesegnetes Neues Jahr 2013
Feliz Natal e abençoado Ano Novo 2013
Bon Nadal i beneït Any Nou 2013
Nollaig Shona agus bheannaigh Nua Bliain 2013
God Jul och välsignat nytt år 2013
Hyvää Joulua ja siunattua Uutta Vuotta 2013
Gëzuar Krishtlindjet dhe Vitin e Ri 2013 bekuar
Mutlu Noeller ve mutlu yeni yıl 2013
Счастливого Рождества и благословенного Нового года 2013
Весела Коледа и благословена Нова Година 2013
Срећан Божић и Нова Година 2013 благословио
Щасливого Різдва і благословенного Нового року 2013
Среќен Божиќ и благословено Нова Година 2013
عيد ميلاد مجيد ورأس السنة المباركة
חג שמח ומבורך השנה החדשה 2013
შობა და აკურთხა ახალი წელი 2013
Սուրբ Ծնունդ 2013 Ամանոր եւ օրհնված
メリークリスマスと祝福された新年2013
聖誕快樂，新年祝福2013年
기쁜 성탄과 축복 새해 2013
मेरी क्रिसमस और धन्य न्यू ईयर 2013

Η Συρία θρηνεί τον Πατριάρχη της

                  Το Πατριαρχείο της Αντιόχειας, το οποίο έχει την έδρα του στη Δαμασκό θρηνεί το θάνατο του εκατοστού εβδομηκοστού Πατριάρχη του. Ο Πατριάρχης Χαζίμ (Ιγνάτιος) Δ΄ κοιμήθηκε την περασμένη Τετάρτη σε ηλικία 98 ετών, μετά από εγκεφαλικό επεισόδιο που υπέστη την προηγούμενη ημέρα νοσηλευόμενος σε νοσοκομείο στη Βηρυτό.

            Ο Άραβας Πατριάρχης Ιγνάτιος Δ΄ γεννήθηκε το 1920 στο Mhardey της Συρίας. Χειροτονήθηκε διάκονος ενώ σπούδαζε φιλολογία στη Βηρυτό και το 1945 πήγε στο Παρίσι, όπου σπούδασε θεολογία στο Ινστιτούτο του Αγίου Σεργίου. Επιστρέφοντας στη Συρία, ίδρυσε την Μπελεμέντιο Ορθόδοξη Θεολογική Σχολή του Λιβάνου. Το 1961 χειροτονήθηκε Επίσκοπος και το 1970 εξελέγη Μητροπολίτης Λαοδικείας. Στις 2 Ιουλίου 1979 εξελέγη Πατριάρχης Αντιοχείας. Θεωρούνταν υποστηρικτής των θέσεων του Πατριαρχείου της Μόσχας και είχε καλές σχέσεις με το καθεστώς Άσαντ. Μάλιστα, άνθρωπος του Πατριάρχη ήταν αυτός που έγραφε ή επιμελούνταν τους περισσότερους λόγους του εκλιπόντος Προέδρου Χαφέζ αλ Άσαντ.

Ο θάνατος του Πατριάρχη Ιγνάτιου έλαβε χώρα στη διάρκεια της δυσκολότερης περιόδου της ιστορίας της Συρίας. Το κενό που αφήνει είναι δυσαναπλήρωτο, καθώς είχε το κύρος και τη δύναμη να προστατέψει τους Χριστιανούς της Συρίας από τα προβλήματα που βιώνουν εξαιτίας του εμφυλίου, αλλά και τις διώξεις υφίστανται τελευταία από φανατικούς Μουσουλμάνους.

Την Κυριακή 9 Δεκεμβρίου στις 12 το μεσημέρι ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος  τέλεσε την εξόδιο ακολουθία του Πατριάρχη Αντιοχείας στον Ι. Ναό Αγ. Νικολάου στη Βηρυτό, εξαιτίας της κατάστασης που επικρατεί στη Συρία. Παρόλα αυτά η σωρός του Ιγνατίου μεταφέρθηκεί στη Δαμασκό για να ταφεί τη Δευτέρα στον προαύλιο χώρο του Πατριαρχείου, όπως αρμόζει σε θανόντα Πατριάρχη.

         Μετά τον ορισμό Τοποτηρητή του Θρόνου θα ξεκινήσουν οι διαδικασίες για τη διαδοχή με σκοπό να καλυφθεί το κενό το συντομότερο δυνατό. Ο νέος Πατριάρχης θα πρέπει να είναι αποδεκτός από τους Χριστιανούς, τους Μουσουλμάνους, αλλά και όλες τις αντιμαχόμενες παρατάξεις, ώστε να καταφέρει να επιτελέσει με επιτυχία το ποιμαντικό έργο του. Οι συνθήκες δεν είναι οι καλύτερες δυνατές, καθώς ο ολοένα και αυξανόμενος ριζοσπαστισμός των Μουσουλμάνων δημιουργεί ζήτημα επιβίωσης για τους Χριστιανούς της Συρίας.

Η χειροτονία γυναικών επισκόπων διχάζει την Αγγλικανική Εκκλησία

                Η Αγγλικανική Εκκλησία έχει προχωρήσει εδώ και χρόνια στη χειροτονία γυναικών ιερέων. Η πρόσφατη απόφαση της Γενικής Συνόδου, δηλαδή του νομοθετικού σώματος της Αγγλικανικής Εκκλησίας να ψηφίσει κατά της χειροτονίας γυναικών επισκόπων λειτούργησε διασπαστικά και προκάλεσε ακόμα και πολιτικές παρεμβάσεις.

            Η επιθυμία του απερχόμενου πνευματικού ηγέτη των Αγγλικανών, Αρχιεπισκόπου του Καντέρμουρι Ρόουαν Ουίλιαμς, αλλά και του διαδόχου του, Επισκόπου Ντέραμ Τζάστιν Ουέλμπι ήταν να επιτραπεί στις γυναίκες ιερείς να καταλαμβάνουν και επισκοπικές έδρες. Παρόλα αυτά η εν λόγω πρόταση δεν θα μπορέσει να πραγματοποιηθεί καθώς δεν κατάφερε να συγκεντρώσει τα απαιτούμενα δυο τρίτα της Γενικής Συνόδου. Το γεγονός αυτό δεν φαίνεται να έχει πτοήσει τον Επίσκοπο Ουέλμπι, ο οποίος προσπαθεί να βρει τρόπο παράκαμψης της προαναφερόμενης απόφασης.

            Θέση στο ζήτημα που ανέκυψε πήρε ο Βρετανός Πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον, εκπρόσωπος του οποίου δήλωσε ότι ο Πρωθυπουργός εξέφρασε τη λύπη του για το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας και ότι δεν μπορεί να κατανοήσει γιατί θα πρέπει να περάσουν χρόνια για να αλλάξει αυτή η απόφαση. Προφανώς, ο συντηρητικός πολιτικός με μια πολιτική κίνηση προσπάθησε να προσεγγίσει τη φιλοπροτεσταντική πτέρυγα της Αγγλικανικής Εκκλησίας, της οποίας οι ψήφοι θα μπορούσαν να μετρήσουν ιδιαίτερα στις προσεχείς εκλογές.

            Η Αγγλικανική Εκκλησία, σχεδόν από τη στιγμή της ίδρυσής της βρισκόταν θεολογικά μεταξύ Ρωμαιοκαθολικισμού και Προτεσταντισμού. Το γεγονός αυτό αντανακλά στην –πολλές φορές– αντιφατική θεολογική διδασκαλία των κληρικών της, δημιουργώντας στους πιστούς ένα κλίμα θεολογικής ασάφειας και διχασμού. Η χειροτονία γυναικών αποτέλεσε ένα ακόμα βήμα των Αγγλικανών προς τον Προτεσταντισμό, το οποίο με δυσκολία αποδέχθηκε η παραδοσιακή φιλορωμαιοκαθολική συνιστώσα. Έτσι, αν και τελικά αποφεύχθηκε το σχίσμα στους κόλπους των Αγγλικανών, η παραδοσιακή αγγλικανική συνιστώσα απέτρεψε τη χειροτονία γυναικών επισκόπων, προκαλώντας την μήνιν των φιλελευθέρων.

            Τα επόμενα χρόνια θα δείξουν αν τελικά η Αγγλικανική Εκκλησία θα βρεθεί εγγύτερα στις Μεταρρυθμισμένες Χριστιανικές Ομολογίες ή αν συνεχίζει να πορεύεται ακολουθώντας τη μέση οδό. Σε αμφότερες τις περιπτώσεις ο κίνδυνος ενός σχίσματος γίνεται ολοένα και πιο απειλητικός.

Νέος Πατριάρχης των Κοπτών

       Η Κοπτική Εκκλησία της Αιγύπτου, η οποία αριθμεί πάνω από δέκα εκατομμύρια πιστούς αντιμετωπίζει το μέλλον έχοντας στο τιμόνι της πνευματικής ηγεσίας της νέο Πατριάρχη. Πρόκειται για τον Ταουάντρος, στα Ελληνικά Θεόδωρος, ο οποίος διαδέχθηκε τον αποθανόντα Σενούντα Γ', ο οποίος πέθανε τον περασμένο Μάρτιο.

            Η ενθρόνιση του νέου Πατριάρχη έγινε στις 18 Νοεμβρίου στον κοπτικό Καθεδρικό Ναό του Αγίου Μάρκου στο Κάιρο, παρουσία του πρωθυπουργού Χισάμ Καντίλ. Παρόλα αυτά δεν παρέστη σ’ αυτήν ο ισλαμιστής νέος Πρόεδρος της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μόρσι. Το γεγονός αυτό έχει εκληφθεί ως ενδεικτικό του μέλλοντος που επιφυλάσσουν οι «Αδελφοί Μουσουλμάνοι» στην χριστιανική μειοψηφία των Κοπτών της Αιγύπτου.

            Η συνύπαρξη Χριστιανών και Μουσουλμάνων στην πλατεία Χαχρίρ κατά τις ημέρες της αιγυπτιακής αραβικής άνοιξης φαίνεται ότι έχουν ξεχαστεί. Πράγματι, από τότε οι επιθέσεις κατά των Χριστιανών της Αιγύπτου έχουν ενταθεί και το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι αν μπορεί να επιβιώσει χωρίς προβλήματα ο κοπτικός Χριστιανισμός στην Αίγυπτο. Στο ερώτημα αυτό καλείται να δώσει απάντηση ο νέος Κόπτης Πατριάρχης. Ο ίδιος θα πρέπει να προετοιμαστεί για κάθε ενδεχόμενο και να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα, ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος και οι πιθανές απώλειες που θα φέρει μια πιθανή μεγαλύτερη ριζοσπαστικοποίηση του ισλαμικού στοιχείου της περιοχής.

            Το προηγούμενο καθεστώς της Αιγύπτου, όπως και αυτό της Συρίας, είχε εξασφαλίσει για τους Χριστιανούς ένα κλίμα ασφάλειας και θρησκευτικής ελευθερίας. Σήμερα οι συνθήκες αυτές φαίνεται ότι έχουν ανατραπεί και ότι δύσκολα θα επανέλθουν στην προηγούμενη κατάσταση. Αν τα πράγματα αλλάξουν προς το χειρότερο για τους Χριστιανούς της περιοχής, τότε μεγάλο μέρος τους θα προσπαθήσει να βρει καταφύγιο σε χώρες της Δύσης. Για να μη συμβεί αυτό θα πρέπει οι χώρες της Δύσης να πιέσουν ουσιαστικά τον ισλαμιστή Πρόεδρο Μόρσι και να μην αρκεστούν σε ευχολόγια. 

100 χρόνια από την απελευθέρωση του Αγίου Όρους

          Η Μοναστική Πολιτεία του Αγίου Όρους εόρτασε με ιδιαίτερη λαμπρότητα την απελευθέρωση του Άθωνα από τον τουρκικό ζυγό και την ενσωμάτωσή της στο Ελληνικό Κράτος, ως αυτοδιοίκητο τμήμα του. Το πρώτο γεγονός έλαβε χώρα στις 2 Νοεμβρίου 1912 και το δεύτερο το 1924. Με τον τρόπο αυτό τέθηκε τέρμα σε κινήσεις που διασάλευαν τον ειρηνικό βίο των μοναχών πριν από το 1912.

Την περίοδο που ακολούθησε την επανάσταση του 1821 είχε ξεκινήσει ένας ιδιόρρυθμος εθνοφυλετικός αγώνας μεταξύ των Ορθοδόξων για κατάληψη μονών, σκητών και κελλιών. Επειδή οι κανονισμοί απαγόρευαν την ίδρυση νέων μονών, οι εμπλεκόμενοι καταλάμβαναν κελλιά, τα οποία στη συνέχεια ανύψωναν σε σκήτες με απώτερο στόχο την αναγνώρισή τους ως μονές. Την τακτική αυτή εφάρμοσαν πρώτοι οι Βούλγαροι, οι οποίοι από τα μέσα του 18ου αιώνα κατείχαν εκτός από τη μονή Ζωγράφου και τη μονή Χελανδαρίου, ενώ το 1835 κατέλαβαν το παλαιό κελλί του Ξυλουργού και το μετέτρεψαν σε κοινόβιο σκήτη.

Από το 1835 και οι Ρώσοι μοναχοί άρχισαν να διοργανώνουν σκήτες και να καταλαμβάνουν κελλιά. Έτσι, το 1839 κατέλαβαν την σκήτη του προφήτη Ηλία, ενώ το 1849 κατέλαβαν το κελλί του αγίου Ανδρέα στις Καρυές, το οποίο μετέτρεψαν σε κοινόβιο σκήτη. Το 1863 οι Ρώσοι με τον Μακάριο Σούσκιν κατέλαβαν την μονή Παντελεήμονος, με την απομάκρυνση από αυτήν 28 Ελλήνων μοναχών. Οι Ρουμάνοι συνέστησαν το 1855 τη σκήτη του Τιμίου Προδρόμου, ενώ την ίδια εποχή οι Ίβηρες (Γεωργιανοί) απέτυχαν να καταλάβουν την μονή Ιβήρων. Από το 1896 άρχισαν να εισέρχονται σταδιακά Σέρβοι μοναχοί στη μονή Χελανδαρίου, την οποία τελικά έθεσαν υπό τον έλεγχό τους.

Αποτέλεσμα αυτών των κινήσεων ήταν ο πληθυσμός των Αγιορειτών μοναχών το 1910 να αποτελείται από 4800 Ρώσους, 3900 Έλληνες, 500 Βούλγαρους, 500 Ρουμάνους, 150 Σέρβους και ορισμένους Γεωργιανούς. Στο πλαίσιο των εθνοφυλετικών πιέσεων εντάσσεται η δήμευση των κτημάτων των μονών του Αγίου Όρους στη Βεσσαραβία και τη Γεωργία το 1916.

Οι Βαλκανικοί πόλεμοι και η ελληνική επικράτηση έθεσε τέρμα στις προσπάθειες εθνικής επικράτησης των μοναχών στο Άγιο Όρος. Παρόλα αυτά ο αγώνας συνεχίστηκε σε διπλωματικό επίπεδο ως το 1923, όταν με τη Συνθήκη της Λωζάννης αναγνωρίσθηκε η ελληνική κυριαρχία στο Άγιο Όρος. Το 1924 επικυρώθηκε νομοθετικά ο Καταστατικός Χάρτης, ο οποίος ορίζει το αυτοδιοίκητο καθεστώς του Αγίου Όρους.

            Ασφαλώς, η ιστορία του Αγίου Όρους δεν περιορίζεται στα τελευταία διακόσια χρόνια. Η έναρξη, ανάπτυξη και διαμόρφωση του μοναχικού βίου στην περιοχή εντάσσεται στην περίοδο της Ανατολικής Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Παρόλα αυτά, οι δυο τελευταίοι αιώνες είναι οι σημαντικότεροι, καθώς την περίοδο αυτή οριστικοποιήθηκε το σημερινό καθεστώς της περιοχής και τέθηκαν οι βάσεις για μια ειρηνική πνευματική συνύπαρξη των μοναχών του Άθωνα.

Εκδηλώσεις με θέμα: Εκκλησία-Μακεδονία

          Η Ι. Μητρόπολη Θεσσαλονίκης με αφορμή τα 100 χρόνια της απελευθέρωσης της Μακεδονίας από τον οθωμανικό ζυγό διοργανώνει σειρά εκδηλώσεων με θέμα: «Εκκλησία-Μακεδονία-Ελλάδα: Τρεις ταυτόσημοι αιώνιαι αξίαι και οντότητες».

            Την Κυριακή 14 Οκτωβρίου θα τελεστεί πολυαρχιερατικό συλλείτουργο στον ναό του Αγίου Δημητρίου, στο οποίο θα προεξάρχει ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Ιερώνυμος Β΄. Στις 11.30 θα πραγματοποιηθεί πανηγυρική συνεδρία στην επίσημη αίθουσα τελετών της Ι. Μητρόπολης Θεσσαλονίκης. Πρώτος θα μιλήσει ο Παναγιότατος Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Άνθιμος με θέμα «Το πνευματικό και εθνικό μήνυμα της 100ετηρίδος απελευθερώσεως της Μακεδονίας». Στη συνέχεια το λόγο θα λάβει ο Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθανάσιος Αγγελόπουλος με θέμα «Μητροπόλεις και Επισκοπές της Μακεδονίας, αρχών 20^ου αιώνα. Ο ειδικός ρόλος της Εκκλησίας Θεσσαλονίκης έναντι του οθωμανικού κράτους και των ξένων προπαγανδών». Στη 1 μ.μ. σύνεδροι και παριστάμενοι θα μεταβούν στους χώρους της Ανώτατης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Θεσσαλονίκης, όπου θα ξεναγηθούν στις εκθέσεις: «Προσωπογραφίες Μητροπολιτών και Επισκόπων της Μακεδονίας, κατά το 1912-1913» και «Παλαίτυπα, γραμματόσημα, φωτόγραφα, χαρτόγραφα και άλλα σύμμεικτα των αρχών του 20^ου αι.».

            Την Τετάρτη 17 Οκτωβρίου θα λάβει χώρα η Επιστημονική Ημερίδα «1912-2012: 100 χρόνια ελευθερία». Η Ημερίδα έχει τεθεί υπό την αιγίδα του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως Βαρνάβα και θα πραγματοποιηθεί στην αίθουσα θεάτρου του Δήμου Νεαπόλεως. Συνεργαζόμενοι φορείς είναι η Ανώτατη Εκκλησιαστική Ακαδημία Θεσσαλονίκης, το Ίδρυμα Εθνικού και Θρησκευτικού Προβληματισμού και ο Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός». Ο Μητροπολίτης Βαρνάβας θα κηρύξει την έναρξη της Α΄ Συνεδρίας στις 10.00 π.μ. και στη συνέχεια θα λάβει το λόγο ο πρώτος ομιλητής Παντελής Λέκκου, Δρ Θ. και Διδάσκων στην Ανώτατη Εκκλησιαστική Ακαδημία Θεσσαλονίκης. Θα ακολουθήσουν άλλοι ομιλητές και στις 2.30 μ.μ. ο Καθηγητής Αθανάσιος Αγγελόπουλος θα εξαγάγει τα συμπεράσματα της Ημερίδας, ενώ η ομιλία του Μητροπολίτη Βαρνάβα θα αποτελέσει την κατακλείδα της εκδήλωσης.

            Αντίστοιχες Επιστημονικές Ημερίδες με θέμα τα 100 χρόνια της απελευθέρωσης της Μακεδονίας και τη σχετική συμβολή της Εκκλησίας θα λάβουν χώρα στις: 20-21 Οκτωβρίου (Βέροια), 3-4 Νοεμβρίου (Κατερίνη), 11-12 Νοεμβρίου (Καστοριά), 21-22 Ιουνίου 2013 (Σέρρες), 29-30 Ιουνίου 2013 (Δράμα-Δοξάτο). Για την πραγματοποίηση των προαναφερόμενων Ημερίδων συμβάλλουν οι τοπικές Μητροπόλεις.